عید فطر ، عید رهایی
عید بهمعنی بازگشت است، بازگشتی خوش یمن و مبارك، بازگشتی توأم با شادمانی، بازگشتی نو، با اندیشه و پالایشی نو، عید بهاین معناست، اما فطر بهمعنای فطرت و سرشت است، بازگشت بهسرشت پاكیزهانسانی. راستی فطرت پاكیزهانسانی چیست؟ رهایی از قید و بندها.
در فلسفهماه رمضان، شاخص موفقیت روزه در پیوند با هدف روزه است كه همانا تقوای رهائیبخش است تقوا یعنی پرهیز، پرهیز از آلودگی و رجس دوران، پرهیز از ستم زمانه، آلوده نشدن بهظلم زمانه، كه در زمان ما همین رژیم آخوندی و خمینی و خامنهای و اعوان و انصارشان هستند. و انسانهای صاحب تقوا آنهایی هستند كه بهاین رجس و پلیدی آلوده نشده اند و از آن تبری جسته اند.
هدف از روزه تمرینی بود برای صیقل زدن ارادهها جهت رسیدن بهتقوای رهائیبخش. اینك كه ماه مبارك رمضان با ما وداع میكند، روزه داران احساس میكنند كه بهآن گوهرهانسانی خود، یعنی ارادهپاك برای برداشتن غل و زنجیرها توانمند شده اند. پس بازگشت بهسرشت پاكیزهانسانی، این است مفهوم عید فطر. عید فطر، عید رهایی است، عید پیروزی در نبرد با موانع بازدارنده از پذیرش مسئولیت، و عید عمل بهتعهدات خدایی و انسانی است.. عید طلب و آرزوی دولت باكرامت آزادی است. و امیدواریم این عید بههمه پیروان و رهروان آیین توحید و رهپویان طریق یگانگی و فدا، همچنین مجاهدان ارتش آزادی میهن در شهر اشرف مبارك باشد.
وقتی كه هر روز، روز عید است
عید فطر عیدی است كه بهطور خاص برای روز اول شوال یعنی روز بعد از ماه رمضان اختصاص پیدا كرده است.، مولا علی علیه السلام مفهوم زیبایی از عید ارائه داده كه جالب توجه است. علی علیهالسلام درموردعیدفطر میفرماید: «اِنَّما هُوَ عِیدٌ لِمَنْ قَبِلَ اللهُ صِیامَهُ وَ شَكَرَ قِیامَهُ وَ كُلُّ یَوْمٍ لایُعْصیَ اللهُ فیهِ فَهُوَ یَوْمُ عِیدٍ»، (كلمات قصار شماره 420 صفحه 1286 نهج البلاغه ترجمهفیض الاسلام) یعنی عید فطر عید كسی است كه خدا روزهاش راپذیرفته و نمازش را پاداش داده وهرروز كه درآن روز نافرمانی خدا صورت نگیرد، آن روز عید است.
در حقیقت مولا علی در اینجا روح و جوهر رهائیبخش و تكاملی عید را بیان میكند كه هر روزی كه فرد در مسیر تكامل حركت میكند، و بهظلم و ستم گردن نمیگذارد، آن روز هم یك عید محسوب میشود، یك بازگشت بهسرشت و فطرت پاك انسان رها محسوب میشود.، پس برای آنهایی كه در برابر دشمنان خدا وخلق، یعنی آخوندهای ستمكار ودجال مقاومت و پایداری میكنند تا از تباهكاری و ظلم آنان جلوگیری كنند، همه روز عید و عید رهایی است. هرعید هم بازگشتی است بهاصل و فطرت پاك و هماهنگی و انطباق با آن.،بازگشتی است تكاملی و آگاهانه بهسرچشمه و سرمنزل رهایی و رستگاری. پس نه واگشتی در كار است و نه تكرار و كور و دوری. هر چه هست، تكاپوی پر رنج و خون و سیر مداوم برای زدودن آثار بیگانگی و غلبه بر موانع وصل و یگانگی است.
تاریخچه عید فطر
بنا بر مستندات تاریخی، تاریخچه عید فطر بهسال دوم هجری برمیگردد. در حقیقت در ماه رمضان سال دوم هجری اولین نبرد بزرگ مجاهدان صدر اسلام بهنام جنگ بدر بهوقوع پیوست و با اینكه نیروی مجاهدان خیلی كمتر از نیروی ارتجاع قریش بود، اما آنها پیروز شدند، و این خیلی در روحیهمجاهدان و مردم تأثیر بالا برنده گذاشت.
در پایان این ماه بود كه پیامبر اسلام روز اول شوال را روز عید فطر اعلام كرد و خودش برای نماز بیرون رفت و جمعیت نیز پشت سر پیامبر برای نماز رفتند درحالیكه شعارهای توحید و یگانگی سر میدادند. پیامبر گفته بود همه افراد در این مراسم شركت كنند، حتی بر عكس سنتهای آن زمان كه دختران جوان را در خانهها نگه میداشتند، پیامبر گفت آنها هم باید شركت كنند، همهافراد از كودكان، تا پیران از زنان تا مردان، همه و همه شركت كنند. یك مراسم همگانی چه آنها كه روزه بودند، چه آنها كه نبودند، چه آنها كه در جنگ شركت كرده بودند و چه آنها كه شركت نكرده بودند، قرار براین شد كه همه در این آیین جمعی شركت كنند. همچنین شركت در آیین بعدی روز عید فطر یعنی پرداخت زكات فطره همگانی بود و همهكسانیكه سرپرست خانوادهها بودند، باید در پرداخت فطریه شركت میكردند.
چرا روزه گرفتن در روز عید فطر حرام است؟
در روز عید فطر و عید قربان روزه گرفتن حرام است، و این عطف بههمان مفهوم شعائر است. یعنی اینكه چون خودش فی نفسه هدف نیست، در روز عید منع شده است. كما اینكه در قرآن هم گفته شده كه روزه برای این است كه انسانها بهتقوای رهائببخش برسند، و الا بهقول حضرت علی جز تشنگی و گشنگی كشیدن و ریاضت كشی چیز دیگری نیست.
بازده و اثر سازنده روزه در مرام توحید، از بابت ریاضتكشی و تمرین سختیكشیدن نیست، بلكه مانند دیگر شعائر، بههدف وصل و یگانگی و تقواست، بنا بر این در موعد مشخص خودش در روز عید، در روز بازگشت، پروندهاین پروسه بسته میشود، و برای اینكه حد جدا كنندهای بین رمضان و بعد آن باشد روز عید دیگر نباید روزه گرفت.
درآئین اسلام هدف سهولت و گشایش و یُسر است، نه عُسر، همانطور كه در انتهای آیات مربوط بهروزه در قرآن آمده است ( آیه185 سوره بقره) آمده است: «یُرِیدُ اللّهُ بِكُمُ الْیُسْرَ وَلاَ یُرِیدُ بِكُمُ الْعُسْرَ»، یعنی خداوند برای شما سهولت، آسانی و گشایش میخواهد و نه سختی و تنگنا و مشكلات، بنا بر این حال كه در این دوران از صیقل زدن ارادهها موفق شدیم، جشن میگیریم و گامی فراتر برای مسؤلیتهای بعدی بر میداریم.
پرداخت زكات فطر یا فطریه
وقتی مجاهدان صدر اسلام از مكه بهمدینه مهاجرت كردند، در شرایط بسیار سختی بودند، ارتجاع قریش اموال بسیاری از آن مجاهدین را مصادره كرده بود، خیلی از آنها مال و دارائیهایشان را در مكه رها كرده و بهمدینه آمده بودند. قبل از آن هم در محاصره«شعب ابیطالب» در خود مكه تحت فشار و محاصره دشمن قرار داشتند. خیلی از آنها مجاهدان حرفهای بودند كه دائم در خدمت اهداف حضرت محمد فعال بودند. در همان جنگ بدر نیزكه اشاره شد، خیلی از همان مجاهدان حتی غذای مكفی برای خوردن نداشتند.
علاوه بر نیازی كه مجاهدان حضرت محمد بهكمكهای اقتصادی داشتند، در مدینه نیز فقرا و مستمندانی بهمسلمانان پیوسته و پناه آورده بودندكه بغایت فقیر بوده و نیاز بهكمك داشتند. برای برداشتن همین فاصلههای طبقاتی، برای اینكه بههمان مجاهدان حرفه ای كه از شهر خود هجرت كرده و همهمال و اموالشان را در آنجا رها كرده بودند تا جنبش رهائیبخش محمد را یاری كنند، كمك شده باشد، نوع خاصی از زكات بهعنوان زكات فطره مطرح گردید..
معنی زكات فطره و موارد مصرف آن
زكات در لغت بهمعنی پاكسازی است و از تزكیه میآید. زكات در اسلام برای پاكسازی مال و دارایی انسانهای ثروتمند وضع شده است. اسلام اصیل و محمدی برای اینكه خوی تمامیت خواه و حیوانی انسان را مهاركند، در 1400 سال قبل چنان قوانین مالیاتی وضع كرد كه براساس آنها هر چه بیشتر فاصلهطبقاتی كاهش پیدا كند. بهاین منظور بر ابزار و وسایل تولید و كالاهای تولید شده آنزمان مالیات وضع كرد، از احشام و چارپایان تا غلات و میوهجات و سایر تولیدات اقتصادی آن زمان. در آیه 60 از سورهتوبه خداوند موارد و مصادیق مشمول زكات را مشخص كرده است: « إِنَّمَا الصدَقَات لِلْفُقَرَاءِ وَ الْمَساكِینِ وَ الْعَامِلِینَ عَلَیهَا وَ الْمُؤَلَّفَةِ قُلُوبُهُمْ وَ فى الرِّقَابِ وَ الْغَارِمِینَ وَ فى سبِیلِ اللَّهِ وَ ابْنِ السبِیلِ فَرِیضةً مِّنَ اللَّهِ وَ اللَّهُ عَلِیمٌ حَكیمٌ»، یعنی صدقات كه همین زكات یكی از محورها و زیرمجموعههایش هست، برای فقیران و مسكینها (یعنی كسانیكه از شدت فقر بهبی آبرویی میافتند یا بهاصطلاح امروز زیر خط فقر مطلق قرار دارند)، و كارمندان جمعآوری زكات، و كسانیكه برای جذب و نزدیكی قلبهایشان پرداخت میشود، هچنین برای آزادكردن بردگان، و كسانیكه ورشكسته شده یا بدهكار و درحال ورشكستگیاند وكسانیكه در راه خدا فعالیت میكنند وبه از راه ماندگان؛ پرداخت میشود.
در تفسیر المیزان (جلد 9 صفحه418 ) در مورد كسانیكه در راه خدا فعالیت میكنند آمده است: «و سبیل الله (راه خدا) مصرفی است عمومی و شامل تمامی كارهائی میگردد كه نفعش عاید اسلام و
